Οικονομία (ΑΟΘ)

Αυτό το κείμενο μπήκε αυτούσιο στο prompt και των έξι μοντέλων, στη θέση του φύλλου θεμάτων. Δημοσιεύεται χωρίς καμία επεξεργασία, για να μπορεί να αντιπαραβληθεί γραμμή προς γραμμή με τις σελίδες που ακολουθούν. Προηγείται ένα υπόμνημα συμβολισμού: εξηγεί πώς γράφονται σε κείμενο οι δείκτες, οι εκθέτες και το τυπολόγιο — τη γραφή, όχι τη λύση.

<!-- ΥΠΟΜΝΗΜΑ:ΑΡΧΗ -->
## Υπόμνημα συμβολισμού

Πριν από τα θέματα, πώς διαβάζονται τα σύμβολα αυτού του φύλλου. Δεν περιέχει καμία πληροφορία για τη λύση.

- Το κείμενο είναι μεταγραφή του έντυπου φύλλου θεμάτων. Όπου το πρωτότυπο είχε
  στοίχιση, πλαίσια ή έμφαση, εδώ υπάρχει markdown ή HTML: `<br>` σημαίνει αλλαγή γραμμής,
  `<u>…</u>` υπογράμμιση, `<sup>…</sup>` εκθέτη, `<sub>…</sub>` δείκτη. Είναι μορφοποίηση,
  δεν είναι μέρος της εκφώνησης.
- Οι δείκτες γράφονται άλλοτε με Unicode (Ε₁), άλλοτε με HTML (Μ<sub>Α</sub>), άλλοτε με
  κάτω παύλα (V_ισ.). Και οι τρεις μορφές σημαίνουν το ίδιο πράγμα: δείκτης.
<!-- ΥΠΟΜΝΗΜΑ:ΤΕΛΟΣ -->

<!-- Μεταγραφή από τα επίσημα θέματα. Πηγή: pages/page-*.png -->

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ
ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΓΕΝΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ
ΔΕΥΤΕΡΑ 8 ΙΟΥΝΙΟΥ 2026
ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ
ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΤΕΣΣΕΡΙΣ (4)

## ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ

### ΘΕΜΑ Α

**Α1.** *Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που ακολουθούν, γράφοντας στο τετράδιό σας το γράμμα που αντιστοιχεί σε κάθε πρόταση και δίπλα του τη λέξη **Σωστό**, αν η πρόταση είναι σωστή, ή τη λέξη **Λάθος**, αν η πρόταση είναι λανθασμένη.*

**α.** Οι δαπάνες για καύσιμα ανήκουν στο σταθερό κόστος της επιχείρησης.
**β.** Το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν (Α.Ε.Π.) δεν περιλαμβάνει την αξία της παραγωγής που αφορά στην ιδιοκατανάλωση.
**γ.** Η επιχείρηση δεν προσφέρει για τιμές που είναι μικρότερες από το μέσο μεταβλητό κόστος.
**δ.** Το μέσο σταθερό κόστος παραμένει σταθερό, όταν μεταβάλλεται η παραγωγή.
**ε.** Ο ρυθμός πληθωρισμού το 2024 ήταν 5%, ενώ το 2025 ήταν 3%. Αυτό σημαίνει ότι το 2025 το γενικό επίπεδο τιμών μειώθηκε σε σχέση με το 2024.

**Μονάδες 15**

*Για τις παρακάτω προτάσεις **Α2** και **Α3**, να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της κάθε πρότασης και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.*

**Α2.** Το μεταβλητό κόστος (VC) των 60 μονάδων ενός προϊόντος είναι 120 χρηματικές μονάδες (χ.μ.). Όταν η παραγωγή αυξάνεται κατά 20 μονάδες, το μεταβλητό κόστος (VC) γίνεται 200 χ.μ. · τότε το μέσο μεταβλητό κόστος (AVC) των 75 μονάδων προϊόντος είναι:

**α.** 4
**β.** 3,5
**γ.** 2,4
**δ.** 2

**Μονάδες 5**

**Α3.** Ο παρακάτω πίνακας παρουσιάζει τα ετήσια δημόσια έσοδα και τις δημόσιες δαπάνες του κρατικού προϋπολογισμού μιας υποθετικής οικονομίας.

| **Δημόσια Έσοδα και Δημόσιες Δαπάνες** | **Έτος 2025**<br>**(σε εκατομμύρια ευρώ)** |
| --- | --- |
| Φόροι περιουσίας | 145 |
| Δημόσιες επενδύσεις | 210 |
| Φόροι δαπάνης | 215 |
| Φόροι εισοδήματος | 500 |
| Μισθοί δημοσίων υπαλλήλων | 320 |
| Μεταβιβαστικές πληρωμές | 110 |
| Στρατιωτικές δαπάνες | 300 |
| Δασμοί εισαγόμενων προϊόντων | 90 |

Ο κρατικός προϋπολογισμός είναι:

**α.** πλεονασματικός κατά 10 εκατ. ευρώ.
**β.** πλεονασματικός κατά 430 εκατ. ευρώ.
**γ.** πλεονασματικός κατά 190 εκατ. ευρώ.
**δ.** ελλειμματικός κατά 170 εκατ. ευρώ.

**Μονάδες 5**

## ΟΜΑΔΑ ΔΕΥΤΕΡΗ

### ΘΕΜΑ Β

**Β1.** **α.** Από τις φάσεις των οικονομικών κύκλων να περιγράψετε τη φάση της ύφεσης και τη φάση της ανόδου ή άνθησης  (μονάδες 18).
**β.** Να σχεδιάσετε το διάγραμμα, στο οποίο απεικονίζονται οι φάσεις ενός οικονομικού κύκλου στη μακροχρόνια ανοδική τάση της οικονομίας (μονάδες 7).

**Μονάδες 25**

## ΟΜΑΔΑ ΤΡΙΤΗ

### ΘΕΜΑ Γ

Έστω μια υποθετική οικονομία Ω, στην οποία παράγονται μόνο δύο αγαθά, το Χ και το Ψ, με δεδομένη τεχνολογία. Η οικονομία χρησιμοποιεί μόνο τον συντελεστή παραγωγής «εργασία» και οι εργαζόμενοι απασχολούνται πλήρως και αποδοτικά. Το εργατικό δυναμικό της οικονομίας ανέρχεται σε 10.000 άτομα. Κάθε άτομο του εργατικού δυναμικού, όταν απασχολείται στην παραγωγή του αγαθού Χ, παράγει σταθερά 40 μονάδες και, όταν απασχολείται στην παραγωγή του αγαθού Ψ, παράγει σταθερά 20 μονάδες.

Στον παρακάτω πίνακα παρουσιάζονται τρεις συνδυασμοί της Καμπύλης Παραγωγικών Δυνατοτήτων (Κ.Π.Δ.) της οικονομίας.

| **Συνδυασμοί ποσοτήτων** | **Αγαθό Χ** | **Αγαθό Ψ** | **Κόστος Ευκαιρίας αγαθού Ψ (ΚΕψ)** |
| --- | --- | --- | --- |
| **Α** | **0** | ; |  |
|  |  |  | ; |
| **Β** | ; | ; |  |
|  |  |  | ; |
| **Γ** | ; | **0** |  |

**Γ1.** Να μεταφέρετε τον πίνακα στο τετράδιό σας και να συμπληρώσετε τα κενά όπου υπάρχει ερωτηματικό, παρουσιάζοντας αναλυτικά τους υπολογισμούς και λαμβάνοντας υπόψη ότι στον συνδυασμό Β οι εργαζόμενοι κατανέμονται εξίσου (ίδιος αριθμός εργαζομένων) στην παραγωγή των δύο αγαθών.

**Μονάδες 6**

**Γ2.** Να προσδιορίσετε τον αλγεβρικό τύπο της Καμπύλης Παραγωγικών Δυνατοτήτων (Κ.Π.Δ.)  της οικονομίας (μονάδες 4) και να τη σχεδιάσετε (μονάδα 1).

**Μονάδες 5**

**Γ3.** Εάν η τιμή του αγαθού Χ είναι 3 χ.μ. και του αγαθού Ψ είναι 5 χ.μ., να υπολογίσετε το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν (Α.Ε.Π.) σε τρέχουσες τιμές, όταν παράγεται ο μέγιστος συνδυασμός, με ποσότητα παραγωγής του αγαθού Χ ίση με 60.000 μονάδες.

**Μονάδες 6**

**Γ4.** Εάν η υποθετική οικονομία Ω παύει να λειτουργεί σε συνθήκες πλήρους απασχόλησης και τώρα παράγεται ο εφικτός συνδυασμός $Χ = 40.000$ και $Ψ = 140.000$, να υπολογίσετε το ποσοστό της ανεργίας.

**Μονάδες 8**

## ΟΜΑΔΑ ΤΕΤΑΡΤΗ

### ΘΕΜΑ Δ

Οι συναρτήσεις ζήτησης και προσφοράς στην αγορά ενός αγαθού Χ είναι γραμμικές. Η γραφική παράσταση της συνάρτησης ζήτησης τέμνει τον κατακόρυφο άξονα των τιμών (P) στο 40 και τον οριζόντιο άξονα των ποσοτήτων (Q) στο 80. Στο σημείο ισορροπίας Ε, η τιμή είναι $P_E = 10$ χ.μ. και η ελαστικότητα προσφοράς $E_s = \frac{2}{3}$.

**Δ1.** Να προσδιορίσετε τους τύπους των συναρτήσεων ζήτησης και προσφοράς.

**Μονάδες 6**

**Δ2.** Το κράτος προκειμένου να προστατεύσει τις ευπαθείς κοινωνικές ομάδες επιβάλλει ανώτατη τιμή $P_A$ στο αγαθό Χ.  Η πολιτική αυτή όμως έχει ως αποτέλεσμα οι καταναλωτές τώρα να αγοράζουν το αγαθό στην παράνομη αγορά και συγκεκριμένα με μέγιστο «καπέλο» ύψους 15 χ.μ. Δεδομένου ότι η συνάρτηση ζήτησης είναι $Q_D = 80 - 2P$ και η συνάρτηση προσφοράς είναι $Q_S = 20 + 4P$, να υπολογίσετε την ανώτατη τιμή που επιβλήθηκε από το κράτος.

**Μονάδες 5**

**Δ3.** Η καμπύλη ζήτησης του αγαθού μετατοπίζεται και το νέο σημείο ισορροπίας που προκύπτει είναι το $Ε'\left(P_{E'} = 15, Q_{E'} = 80\right)$. Έστω το σημείο $Γ\left(10, Q_{D'_{Γ}}\right)$ της νέας γραμμικής συνάρτησης ζήτησης. Εάν η ελαστικότητα ζήτησης του τόξου $Ε'Γ$ είναι $E_{D_{Ε'Γ}} = -\frac{5}{17}$, να προσδιοριστεί ο τύπος της νέας συνάρτησης ζήτησης $Q_{D'}$.

**Μονάδες 5**

**Δ4.** Η καμπύλη ζήτησης $Q_{D'}$ (του ερωτήματος Δ3) μετατοπίστηκε λόγω μεταβολής του εισοδήματος των καταναλωτών. Να υπολογίσετε την ποσοστιαία μεταβολή του εισοδήματος, εάν είναι γνωστό ότι η εισοδηματική ελαστικότητα στην αρχική τιμή ισορροπίας $\left(P_E = 10\right)$ είναι $E_Y = 2,5$.

**Μονάδες 4**

**Δ5.** Να απεικονίσετε σε ένα κοινό διάγραμμα τις συναρτήσεις ζήτησης και τη συνάρτηση προσφοράς του αγαθού Χ, δείχνοντας τα σημεία ισορροπίας και το σημείο Γ.

**Μονάδες 5**

Λήψη του αρχείου · sha256: 5e0a7795697e81eabb4b9874eb304a4fe6ed1b3d0dce44b4bf7cc66397c9ae45