panellele.gr

Πανελλαδικές 2026Οικονομία (ΑΟΘ)Mistral Large 3

Mistral Large 3 · Οικονομία (ΑΟΘ)

Mistral AI · κυκλοφορία Δεκέμβριος 2025 · εξέταση 8 Ιουνίου 2026 · 14 υποερωτήματα

14,673,0 / 100

Έχασε μονάδες σε 7 από τα 14 υποερωτήματα. Αυτά είναι ήδη ανοιχτά παρακάτω· κάθε άλλη γραμμή ανοίγει με κλικ στην απάντηση και στα σκέλη της.

Το υλικό που συνόδευε ολόκληρο το φύλλο — κοινό για κάθε υποερώτημα, γι' αυτό στέκει εδώ μία φορά αντί να επαναλαμβάνεται παρακάτω.

Υπόμνημα συμβολισμού

Υπόμνημα συμβολισμού

Πριν από τα θέματα, πώς διαβάζονται τα σύμβολα αυτού του φύλλου. Δεν περιέχει καμία πληροφορία για τη λύση.

  • Το κείμενο είναι μεταγραφή του έντυπου φύλλου θεμάτων. Όπου το πρωτότυπο είχε στοίχιση, πλαίσια ή έμφαση, εδώ υπάρχει markdown ή HTML: <br> σημαίνει αλλαγή γραμμής, <u>…</u> υπογράμμιση, <sup>…</sup> εκθέτη, <sub>…</sub> δείκτη. Είναι μορφοποίηση, δεν είναι μέρος της εκφώνησης.
  • Οι δείκτες γράφονται άλλοτε με Unicode (Ε₁), άλλοτε με HTML (ΜΑ), άλλοτε με κάτω παύλα (V_ισ.). Και οι τρεις μορφές σημαίνουν το ίδιο πράγμα: δείκτης.
Η κεφαλίδα του φύλλου

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΓΕΝΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ ΔΕΥΤΕΡΑ 8 ΙΟΥΝΙΟΥ 2026 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΤΕΣΣΕΡΙΣ (4)

Θέμα Α

Α1 χαρακτηρισμός πέντε προτάσεων ως Σωστό ή Λάθος 12/15 μονάδες

Τι ζητούσε το φύλλο

Α1. Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που ακολουθούν, γράφοντας στο τετράδιό σας το γράμμα που αντιστοιχεί σε κάθε πρόταση και δίπλα του τη λέξη Σωστό, αν η πρόταση είναι σωστή, ή τη λέξη Λάθος, αν η πρόταση είναι λανθασμένη.

α. Οι δαπάνες για καύσιμα ανήκουν στο σταθερό κόστος της επιχείρησης. β. Το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν (Α.Ε.Π.) δεν περιλαμβάνει την αξία της παραγωγής που αφορά στην ιδιοκατανάλωση. γ. Η επιχείρηση δεν προσφέρει για τιμές που είναι μικρότερες από το μέσο μεταβλητό κόστος. δ. Το μέσο σταθερό κόστος παραμένει σταθερό, όταν μεταβάλλεται η παραγωγή. ε. Ο ρυθμός πληθωρισμού το 2024 ήταν 5%, ενώ το 2025 ήταν 3%. Αυτό σημαίνει ότι το 2025 το γενικό επίπεδο τιμών μειώθηκε σε σχέση με το 2024.

Μονάδες 15

Για τις παρακάτω προτάσεις Α2 και Α3, να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της κάθε πρότασης και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.

εννοιολογικό

Τι απάντησε

α. Λάθος Οι δαπάνες για καύσιμα ανήκουν στο μεταβλητό κόστος της επιχείρησης, καθώς μεταβάλλονται ανάλογα με το επίπεδο παραγωγής.

β. Λάθος Το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν (Α.Ε.Π.) περιλαμβάνει την αξία της παραγωγής που αφορά στην ιδιοκατανάλωση, δηλαδή την παραγωγή αγαθών που καταναλώνονται από τους ίδιους τους παραγωγούς.

γ. Σωστό Η επιχείρηση δεν προσφέρει για τιμές που είναι μικρότερες από το μέσο μεταβλητό κόστος, καθώς σε αυτή την περίπτωση δεν καλύπτει ούτε το μεταβλητό κόστος της παραγωγής.

δ. Λάθος Το μέσο σταθερό κόστος μειώνεται καθώς αυξάνεται η παραγωγή, καθώς το σταθερό κόστος κατανέμεται σε περισσότερες μονάδες προϊόντος.

ε. Λάθος Ο ρυθμός πληθωρισμού μειώθηκε από 5% το 2024 σε 3% το 2025, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι το γενικό επίπεδο τιμών μειώθηκε. Σημαίνει ότι οι τιμές αυξήθηκαν με μικρότερο ρυθμό.


Πώς βαθμολογήθηκε

  1. Χαρακτηρισμός της πρότασης α (δαπάνες για καύσιμα και σταθερό κόστος) ως Σωστό ή Λάθος — Λάθος 3/3
  2. Χαρακτηρισμός της πρότασης β (Α.Ε.Π. και αξία ιδιοκατανάλωσης) ως Σωστό ή Λάθος — Σωστό 0/3
  3. Χαρακτηρισμός της πρότασης γ (προσφορά της επιχείρησης κάτω από το μέσο μεταβλητό κόστος) ως Σωστό ή Λάθος — Σωστό 3/3
  4. Χαρακτηρισμός της πρότασης δ (μέσο σταθερό κόστος όταν μεταβάλλεται η παραγωγή) ως Σωστό ή Λάθος — Λάθος 3/3
  5. Χαρακτηρισμός της πρότασης ε (πτώση του ρυθμού πληθωρισμού από 5% σε 3% και γενικό επίπεδο τιμών) ως Σωστό ή Λάθος — Λάθος 3/3

Αιτιολόγηση βαθμολογητή

Στην πρόταση β χαρακτήρισε Λάθος αντί Σωστό (το Α.Ε.Π. κατά το σχολικό βιβλίο περιλαμβάνει την ιδιοκατανάλωση, άρα η πρόταση όπως δίνεται είναι σωστή κατά τη ρουμπρίκα). Οι υπόλοιποι τέσσερις χαρακτηρισμοί σωστοί.

Α2 υπολογισμός μέσου μεταβλητού κόστους 75 μονάδων 0/5 μονάδες

Τι ζητούσε το φύλλο

Α2. Το μεταβλητό κόστος (VC) των 60 μονάδων ενός προϊόντος είναι 120 χρηματικές μονάδες (χ.μ.). Όταν η παραγωγή αυξάνεται κατά 20 μονάδες, το μεταβλητό κόστος (VC) γίνεται 200 χ.μ. · τότε το μέσο μεταβλητό κόστος (AVC) των 75 μονάδων προϊόντος είναι:

α. 4 β. 3,5 γ. 2,4 δ. 2

Μονάδες 5

εννοιολογικό

Τι απάντησε

Δίνεται:

  • Για 60 μονάδες προϊόντος, το μεταβλητό κόστος (VC) είναι 120 χ.μ.
  • Για 80 μονάδες προϊόντος (αύξηση κατά 20 μονάδες), το VC γίνεται 200 χ.μ.

Το μέσο μεταβλητό κόστος (AVC) για 75 μονάδες προϊόντος υπολογίζεται ως εξής:

  • Η αύξηση του VC για τις επιπλέον 20 μονάδες είναι χ.μ.
  • Το AVC για τις 20 μονάδες είναι χ.μ. ανά μονάδα.
  • Για τις 60 μονάδες, το AVC είναι χ.μ. ανά μονάδα.
  • Για τις 75 μονάδες, το AVC θα είναι μεταξύ 2 και 4 χ.μ. ανά μονάδα. Πιο συγκεκριμένα, καθώς το AVC αυξάνεται με την αύξηση της παραγωγής, για 75 μονάδες θα είναι κοντά στο 3,5 χ.μ. ανά μονάδα.

Σωστή απάντηση: β. 3,5


Πώς βαθμολογήθηκε

  1. Επιλογή του γράμματος που αντιστοιχεί στο μέσο μεταβλητό κόστος των 75 μονάδων προϊόντος — γ (2,4) 0/5

Αιτιολόγηση βαθμολογητή

Επέλεξε β (3,5) με εικοτολογική προσέγγιση («θα είναι κοντά στο 3,5») αντί να υπολογίσει το VC των 75 μονάδων· λανθασμένη επιλογή.

Α3 χαρακτηρισμός κρατικού προϋπολογισμού από πίνακα εσόδων-δαπανών 5/5 μονάδες

Τι ζητούσε το φύλλο

Α3. Ο παρακάτω πίνακας παρουσιάζει τα ετήσια δημόσια έσοδα και τις δημόσιες δαπάνες του κρατικού προϋπολογισμού μιας υποθετικής οικονομίας.

Δημόσια Έσοδα και Δημόσιες Δαπάνες Έτος 2025
(σε εκατομμύρια ευρώ)
Φόροι περιουσίας 145
Δημόσιες επενδύσεις 210
Φόροι δαπάνης 215
Φόροι εισοδήματος 500
Μισθοί δημοσίων υπαλλήλων 320
Μεταβιβαστικές πληρωμές 110
Στρατιωτικές δαπάνες 300
Δασμοί εισαγόμενων προϊόντων 90

Ο κρατικός προϋπολογισμός είναι:

α. πλεονασματικός κατά 10 εκατ. ευρώ. β. πλεονασματικός κατά 430 εκατ. ευρώ. γ. πλεονασματικός κατά 190 εκατ. ευρώ. δ. ελλειμματικός κατά 170 εκατ. ευρώ.

Μονάδες 5

Τι απάντησε

Υπολογισμός συνολικών δημόσιων εσόδων:

  • Φόροι περιουσίας: 145 εκατ. ευρώ
  • Φόροι δαπάνης: 215 εκατ. ευρώ
  • Φόροι εισοδήματος: 500 εκατ. ευρώ
  • Δασμοί εισαγόμενων προϊόντων: 90 εκατ. ευρώ Σύνολο εσόδων: εκατ. ευρώ

Υπολογισμός συνολικών δημόσιων δαπανών:

  • Δημόσιες επενδύσεις: 210 εκατ. ευρώ
  • Μισθοί δημοσίων υπαλλήλων: 320 εκατ. ευρώ
  • Μεταβιβαστικές πληρωμές: 110 εκατ. ευρώ
  • Στρατιωτικές δαπάνες: 300 εκατ. ευρώ Σύνολο δαπανών: εκατ. ευρώ

Διαφορά εσόδων - δαπανών: εκατ. ευρώ (πλεονασματικός προϋπολογισμός)

Σωστή απάντηση: α. πλεονασματικός κατά 10 εκατ. ευρώ


Πώς βαθμολογήθηκε

  1. Επιλογή του γράμματος που αντιστοιχεί στον χαρακτηρισμό του κρατικού προϋπολογισμού — α (πλεονασματικός κατά 10 εκατ. ευρώ) 5/5

Αιτιολόγηση βαθμολογητή

Σωστή επιλογή α, με ορθό διαχωρισμό εσόδων (950) και δαπανών (940).

Θέμα Β

Β1α περιγραφή φάσης ύφεσης και φάσης ανόδου 8/18 μονάδες

Τι ζητούσε το φύλλο · ολόκληρο το Β1

Β1. α. Από τις φάσεις των οικονομικών κύκλων να περιγράψετε τη φάση της ύφεσης και τη φάση της ανόδου ή άνθησης (μονάδες 18). β. Να σχεδιάσετε το διάγραμμα, στο οποίο απεικονίζονται οι φάσεις ενός οικονομικού κύκλου στη μακροχρόνια ανοδική τάση της οικονομίας (μονάδες 7).

Μονάδες 25

ελλιπής τεκμηρίωση

Τι απάντησε

Φάση της ύφεσης: Η ύφεση είναι η φάση του οικονομικού κύκλου κατά την οποία παρατηρείται μείωση της οικονομικής δραστηριότητας. Χαρακτηριστικά της ύφεσης είναι:

  • Μείωση του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος (Α.Ε.Π.).
  • Αύξηση της ανεργίας.
  • Μείωση των επενδύσεων και της κατανάλωσης.
  • Πτώση των τιμών (αποπληθωρισμός) ή μείωση του ρυθμού αύξησης των τιμών (υποπληθωρισμός).
  • Μείωση των επιχειρηματικών κερδών και αύξηση των πτωχεύσεων.

Φάση της ανόδου ή άνθησης: Η άνοδος ή άνθηση είναι η φάση του οικονομικού κύκλου κατά την οποία παρατηρείται αύξηση της οικονομικής δραστηριότητας. Χαρακτηριστικά της ανόδου είναι:

  • Αύξηση του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος (Α.Ε.Π.).
  • Μείωση της ανεργίας.
  • Αύξηση των επενδύσεων και της κατανάλωσης.
  • Αύξηση των τιμών (πληθωρισμός).
  • Αύξηση των επιχειρηματικών κερδών και μείωση των πτωχεύσεων.

Πώς βαθμολογήθηκε

  1. Περιγραφή της ύφεσης ως προς την παραγωγή και την απασχόληση: εκτεταμένη ανεργία, έλλειψη επενδύσεων, ανεπαρκής ζήτηση καταναλωτικών αγαθών, αχρησιμοποίητη ή πλεονάζουσα παραγωγική δυναμικότητα σε καταναλωτικά και κεφαλαιουχικά αγαθά, παραγωγή και εισόδημα στο χαμηλότερο επίπεδο 2/5
  2. Περιγραφή της ύφεσης ως προς τις τιμές, τα κέρδη και το επιχειρηματικό κλίμα: τιμές που δεν μειώνονται αλλά δεν αυξάνονται ή αυξάνονται ελάχιστα, χαμηλά κέρδη ή ζημιές, δυσμενές κλίμα για επενδύσεις και απαισιοδοξία για το μέλλον, με ένταση των συμπτωμάτων που καθορίζει το βάθος της ύφεσης 2/4
  3. Περιγραφή της ανόδου ή άνθησης ως προς τα βασικά μεγέθη: αύξηση της παραγωγής, του εισοδήματος και της απασχόλησης, με την αύξηση της παραγωγής να είναι εύκολη επειδή υπάρχει πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα και υποαπασχολούμενοι παραγωγικοί συντελεστές 2/5
  4. Περιγραφή της ανόδου ως προς τη ζήτηση, τα κέρδη και τις τιμές: αύξηση της συνολικής ζήτησης και της παραγωγής που αυξάνει τα κέρδη και δημιουργεί ευνοϊκό κλίμα για επενδύσεις, με τις τιμές να μην αυξάνονται αρχικά και τις πρώτες αυξήσεις τους να εμφανίζονται καθώς αυξάνεται η απασχόληση των παραγωγικών συντελεστών 2/4

Αιτιολόγηση βαθμολογητή

Δίνει σχηματική λίστα γενικών χαρακτηριστικών χωρίς τα ζητούμενα στοιχεία του σχολικού βιβλίου: λείπει η πλεονάζουσα παραγωγική δυναμικότητα, το επιχειρηματικό κλίμα/απαισιοδοξία, η ευκολία αύξησης της παραγωγής και η αρχική μη αύξηση των τιμών στην άνοδο. Επιπλέον αποδίδει στην ύφεση «πτώση των τιμών (αποπληθωρισμός)», που δεν συνάδει με τη σχολική περιγραφή.

Β1β σχεδίαση διαγράμματος φάσεων οικονομικού κύκλου 4/7 μονάδες

Τι ζητούσε το φύλλο · ολόκληρο το Β1

Β1. α. Από τις φάσεις των οικονομικών κύκλων να περιγράψετε τη φάση της ύφεσης και τη φάση της ανόδου ή άνθησης (μονάδες 18). β. Να σχεδιάσετε το διάγραμμα, στο οποίο απεικονίζονται οι φάσεις ενός οικονομικού κύκλου στη μακροχρόνια ανοδική τάση της οικονομίας (μονάδες 7).

Μονάδες 25

ελλιπής τεκμηρίωση

Τι απάντησε

Διάγραμμα οικονομικού κύκλου στη μακροχρόνια ανοδική τάση:

  • Ο οριζόντιος άξονας δηλώνει τον χρόνο.
  • Ο κατακόρυφος άξονας δηλώνει το επίπεδο της οικονομικής δραστηριότητας (Α.Ε.Π.).
  • Η καμπύλη ξεκινά από ένα υψηλό σημείο (κορυφή), κατεβαίνει σε ένα χαμηλό σημείο (κοίλωμα) και στη συνέχεια ανεβαίνει ξανά σε νέα κορυφή, ακολουθώντας μια ανοδική τάση μακροχρόνια.
  • Οι φάσεις που σημειώνονται είναι:
    1. Κορυφή (μέγιστο επίπεδο δραστηριότητας).
    2. Ύφεση (πτώση της δραστηριότητας).
    3. Κοίλωμα (ελάχιστο επίπεδο δραστηριότητας).
    4. Άνοδος ή άνθηση (αύξηση της δραστηριότητας).

Πώς βαθμολογήθηκε

  1. Σχεδίαση των αξόνων με σωστή σήμανση: στον κατακόρυφο το επίπεδο της οικονομικής δραστηριότητας, στον οριζόντιο ο χρόνος 2/2
  2. Απεικόνιση της μακροχρόνιας ανοδικής τάσης της οικονομίας ως ανοδικής ευθείας γραμμής 1/2
  3. Απεικόνιση της κυματοειδούς καμπύλης γύρω από την τάση με σημειωμένες τις διαδοχικές φάσεις ενός πλήρους κύκλου: άνοδος, κρίση, κάθοδος, ύφεση 1/3

Αιτιολόγηση βαθμολογητή

Λεκτική περιγραφή με σωστούς άξονες, αλλά η ανοδική τάση δεν αποδίδεται ως διακριτή ανοδική ευθεία και οι φάσεις ονομάζονται «κορυφή/κοίλωμα» αντί «κρίση/κάθοδος», ώστε δεν προκύπτει μονοσήμαντα η σειρά των τεσσάρων φάσεων του σχολικού διαγράμματος.

Θέμα Γ

Έστω μια υποθετική οικονομία Ω, στην οποία παράγονται μόνο δύο αγαθά, το Χ και το Ψ, με δεδομένη τεχνολογία. Η οικονομία χρησιμοποιεί μόνο τον συντελεστή παραγωγής «εργασία» και οι εργαζόμενοι απασχολούνται πλήρως και αποδοτικά. Το εργατικό δυναμικό της οικονομίας ανέρχεται σε 10.000 άτομα. Κάθε άτομο του εργατικού δυναμικού, όταν απασχολείται στην παραγωγή του αγαθού Χ, παράγει σταθερά 40 μονάδες και, όταν απασχολείται στην παραγωγή του αγαθού Ψ, παράγει σταθερά 20 μονάδες.

Στον παρακάτω πίνακα παρουσιάζονται τρεις συνδυασμοί της Καμπύλης Παραγωγικών Δυνατοτήτων (Κ.Π.Δ.) της οικονομίας.

Συνδυασμοί ποσοτήτων Αγαθό Χ Αγαθό Ψ Κόστος Ευκαιρίας αγαθού Ψ (ΚΕψ)
Α 0 ;
;
Β ; ;
;
Γ ; 0
Γ1 συμπλήρωση πίνακα ΚΠΔ και κόστους ευκαιρίας 5/6 μονάδες

Τι ζητούσε το φύλλο

Γ1. Να μεταφέρετε τον πίνακα στο τετράδιό σας και να συμπληρώσετε τα κενά όπου υπάρχει ερωτηματικό, παρουσιάζοντας αναλυτικά τους υπολογισμούς και λαμβάνοντας υπόψη ότι στον συνδυασμό Β οι εργαζόμενοι κατανέμονται εξίσου (ίδιος αριθμός εργαζομένων) στην παραγωγή των δύο αγαθών.

Μονάδες 6

ελλιπής τεκμηρίωση

Τι απάντησε

Δεδομένα:

  • Εργατικό δυναμικό: 10.000 άτομα.
  • Παραγωγικότητα ανά εργαζόμενο:
    • Αγαθό Χ: 40 μονάδες.
    • Αγαθό Ψ: 20 μονάδες.

Συνδυασμός Α (Χ = 0):

  • Όλοι οι εργαζόμενοι απασχολούνται στην παραγωγή του Ψ.
  • Συνολική παραγωγή Ψ: μονάδες.

Συνδυασμός Γ (Ψ = 0):

  • Όλοι οι εργαζόμενοι απασχολούνται στην παραγωγή του Χ.
  • Συνολική παραγωγή Χ: μονάδες.

Συνδυασμός Β (ίδιος αριθμός εργαζομένων στα Χ και Ψ):

  • 5.000 εργαζόμενοι στο Χ: μονάδες Χ.
  • 5.000 εργαζόμενοι στο Ψ: μονάδες Ψ.

Κόστος Ευκαιρίας (ΚΕψ):

  • Από Α σε Β: Για να παραχθούν 200.000 μονάδες Χ, θυσιάζονται μονάδες Ψ. .
  • Από Β σε Γ: Για να παραχθούν επιπλέον 200.000 μονάδες Χ (συνολικά 400.000), θυσιάζονται 100.000 μονάδες Ψ. .

Συμπληρωμένος πίνακας:

Συνδυασμοί ποσοτήτων Αγαθό Χ Αγαθό Ψ Κόστος Ευκαιρίας αγαθού Ψ (ΚΕψ)
Α 0 200.000
2
Β 200.000 100.000
2
Γ 400.000 0

Πώς βαθμολογήθηκε

  1. Υπολογισμός των ακραίων συνδυασμών Α και Γ από το εργατικό δυναμικό και τη σταθερή παραγωγικότητα: Ψ = 10.000 · 20 = 200.000 μονάδες όταν Χ = 0, και Χ = 10.000 · 40 = 400.000 μονάδες όταν Ψ = 0 2/2
  2. Υπολογισμός του συνδυασμού Β με ίσο αριθμό εργαζομένων (5.000 σε κάθε αγαθό): Χ = 200.000 και Ψ = 100.000 μονάδες 1/1
  3. Υπολογισμός του κόστους ευκαιρίας του Ψ και στα δύο διαστήματα ως ΚΕψ = ΔΧ/ΔΨ = 200.000/100.000 = 2, με δήλωση της μονάδας μέτρησης (μονάδες του αγαθού Χ ανά μονάδα του Ψ) 1/2
  4. Μεταφορά του πίνακα και συμπλήρωση όλων των κενών με τις τιμές που υπολογίστηκαν 1/1

Αιτιολόγηση βαθμολογητή

Σωστοί όλοι οι υπολογισμοί και πλήρης πίνακας· το ΚΕψ δίνεται ως σκέτος αριθμός 2 χωρίς τη μονάδα μέτρησης (μονάδες του αγαθού Χ).

Γ2 αλγεβρικός τύπος και σχεδίαση της ΚΠΔ 4/5 μονάδες

Τι ζητούσε το φύλλο

Γ2. Να προσδιορίσετε τον αλγεβρικό τύπο της Καμπύλης Παραγωγικών Δυνατοτήτων (Κ.Π.Δ.) της οικονομίας (μονάδες 4) και να τη σχεδιάσετε (μονάδα 1).

Μονάδες 5

ελλιπής τεκμηρίωση

Τι απάντησε

Αλγεβρικός τύπος Κ.Π.Δ.: Η Κ.Π.Δ. είναι γραμμική με σταθερό Κόστος Ευκαιρίας (ΚΕψ = 2). Ο τύπος της είναι:

Σχεδίαση Κ.Π.Δ.:

  • Ο οριζόντιος άξονας δηλώνει την ποσότητα του αγαθού Ψ.
  • Ο κατακόρυφος άξονας δηλώνει την ποσότητα του αγαθού Χ.
  • Η καμπύλη είναι ευθεία γραμμή που ξεκινά από το σημείο (Ψ = 200.000, Χ = 0) και καταλήγει στο σημείο (Ψ = 0, Χ = 400.000).

Πώς βαθμολογήθηκε

  1. Αιτιολόγηση ότι η Κ.Π.Δ. είναι ευθεία γραμμή, επειδή το κόστος ευκαιρίας παραμένει σταθερό (οι εργαζόμενοι είναι εξίσου κατάλληλοι για την παραγωγή και των δύο αγαθών) 1/1
  2. Προσδιορισμός των συντελεστών της ευθείας από τους ακραίους συνδυασμούς της Κ.Π.Δ.: σταθερός όρος 200.000 και κλίση −1/2 1/2
  3. Διατύπωση του τελικού αλγεβρικού τύπου: Ψ = 200.000 − 0,5Χ 1/1
  4. Σχεδίαση της Κ.Π.Δ. με σωστές τις τομές με τους άξονες (Ψ = 200.000 για Χ = 0 και Χ = 400.000 για Ψ = 0) 1/1

Αιτιολόγηση βαθμολογητή

Δίνει τον ισοδύναμο τύπο Χ = 400.000 − 2Ψ (δεκτός) και σωστή αιτιολόγηση γραμμικότητας, αλλά παραθέτει τους συντελεστές χωρίς κανέναν υπολογισμό από τους ακραίους συνδυασμούς.

Γ3 υπολογισμός ΑΕΠ σε τρέχουσες τιμές 6/6 μονάδες

Τι ζητούσε το φύλλο

Γ3. Εάν η τιμή του αγαθού Χ είναι 3 χ.μ. και του αγαθού Ψ είναι 5 χ.μ., να υπολογίσετε το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν (Α.Ε.Π.) σε τρέχουσες τιμές, όταν παράγεται ο μέγιστος συνδυασμός, με ποσότητα παραγωγής του αγαθού Χ ίση με 60.000 μονάδες.

Μονάδες 6

Τι απάντησε

Για Χ = 60.000 μονάδες:

  • Από τον τύπο της Κ.Π.Δ.: μονάδες.
  • Α.Ε.Π. σε τρέχουσες τιμές: χ.μ.

Πώς βαθμολογήθηκε

  1. Υπολογισμός της μέγιστης ποσότητας του αγαθού Ψ που αντιστοιχεί σε Χ = 60.000 μονάδες, με βάση την Κ.Π.Δ.: Ψ = 170.000 μονάδες 3/3
  2. Εφαρμογή του τύπου του Α.Ε.Π. σε τρέχουσες τιμές ως αθροίσματος των αξιών της παραγωγής (Px · Qx + Pψ · Qψ) με αντικατάσταση των τιμών 3 και 5 χ.μ. 2/2
  3. Παρουσίαση του τελικού αποτελέσματος με τη μονάδα μέτρησης: Α.Ε.Π. = 1.030.000 χρηματικές μονάδες 1/1

Αιτιολόγηση βαθμολογητή

Η ποσότητα Ψ = 170.000 προκύπτει από την Κ.Π.Δ. και το Α.Ε.Π. δίνεται σωστά με μονάδα μέτρησης (χ.μ.).

Γ4 υπολογισμός ποσοστού ανεργίας από εφικτό συνδυασμό 8/8 μονάδες

Τι ζητούσε το φύλλο

Γ4. Εάν η υποθετική οικονομία Ω παύει να λειτουργεί σε συνθήκες πλήρους απασχόλησης και τώρα παράγεται ο εφικτός συνδυασμός και , να υπολογίσετε το ποσοστό της ανεργίας.

Μονάδες 8

Τι απάντησε

Για τον εφικτό συνδυασμό Χ = 40.000 και Ψ = 140.000:

  • Από τον τύπο της Κ.Π.Δ.: μονάδες (μέγιστη δυνατή παραγωγή Ψ).
  • Πραγματική παραγωγή Ψ: 140.000 μονάδες.
  • Υποαπασχόληση εργατικού δυναμικού: μονάδες Ψ λιγότερες.
  • Απασχολούμενοι στην παραγωγή Ψ: εργαζόμενοι.
  • Απασχολούμενοι στην παραγωγή Χ: εργαζόμενοι.
  • Σύνολο απασχολούμενων: εργαζόμενοι.
  • Ανεργία: εργαζόμενοι.
  • Ποσοστό ανεργίας: .

Πώς βαθμολογήθηκε

  1. Υπολογισμός των εργαζομένων που απαιτούνται για την παραγωγή Χ = 40.000 μονάδων: Lx = 40.000/40 = 1.000 άτομα 2/2
  2. Υπολογισμός των εργαζομένων που απαιτούνται για την παραγωγή Ψ = 140.000 μονάδων: Lψ = 140.000/20 = 7.000 άτομα 2/2
  3. Υπολογισμός των συνολικά απασχολουμένων (8.000 άτομα) και των ανέργων ως διαφοράς από το εργατικό δυναμικό: 10.000 − 8.000 = 2.000 άτομα 2/2
  4. Εφαρμογή του τύπου του ποσοστού ανεργίας ως λόγου των ανέργων προς το εργατικό δυναμικό και υπολογισμός του αποτελέσματος: (2.000/10.000) · 100 = 20% 2/2

Αιτιολόγηση βαθμολογητή

Πλήρης και σωστή λύση με ορθό παρονομαστή (εργατικό δυναμικό) και αποτέλεσμα σε ποσοστό.

Θέμα Δ

Οι συναρτήσεις ζήτησης και προσφοράς στην αγορά ενός αγαθού Χ είναι γραμμικές. Η γραφική παράσταση της συνάρτησης ζήτησης τέμνει τον κατακόρυφο άξονα των τιμών (P) στο 40 και τον οριζόντιο άξονα των ποσοτήτων (Q) στο 80. Στο σημείο ισορροπίας Ε, η τιμή είναι χ.μ. και η ελαστικότητα προσφοράς .

Δ1 προσδιορισμός τύπων ζήτησης και προσφοράς 6/6 μονάδες

Τι ζητούσε το φύλλο

Δ1. Να προσδιορίσετε τους τύπους των συναρτήσεων ζήτησης και προσφοράς.

Μονάδες 6

Τι απάντησε

Συνάρτηση ζήτησης:

  • Η συνάρτηση ζήτησης τέμνει τον άξονα των τιμών (P) στο 40 και τον άξονα των ποσοτήτων (Q) στο 80.
  • Γραμμική συνάρτηση ζήτησης: .
  • Για P = 40, Q = 0: .
  • Για P = 0, Q = 80: .
  • Άρα .
  • Συνάρτηση ζήτησης: .

Συνάρτηση προσφοράς:

  • Στο σημείο ισορροπίας Ε: , από τη ζήτηση: .
  • Ελαστικότητα προσφοράς: .
  • Γραμμική συνάρτηση προσφοράς: .
  • Για P = 10, Q = 60: .
  • .
  • Άρα .
  • Συνάρτηση προσφοράς: .

Πώς βαθμολογήθηκε

  1. Προσδιορισμός της γραμμικής συνάρτησης ζήτησης από τις δύο τομές με τους άξονες (P = 40 για Q = 0 και Q = 80 για P = 0): QD = 80 − 2P 2/2
  2. Υπολογισμός της ποσότητας ισορροπίας για PE = 10: QE = 60 μονάδες 1/1
  3. Υπολογισμός της κλίσης της συνάρτησης προσφοράς από τον τύπο της ελαστικότητας προσφοράς Es = (ΔQs/ΔP) · (P/Q) με Es = 2/3: κλίση = 4 2/2
  4. Διατύπωση της συνάρτησης προσφοράς μετά τον υπολογισμό του σταθερού όρου: Qs = 20 + 4P 1/1

Αιτιολόγηση βαθμολογητή

Σωστός προσδιορισμός και των δύο συναρτήσεων· η κλίση της προσφοράς τεκμηριώνεται από την ελαστικότητα (παρά μια τυπογραφική ανακρίβεια στη γραφή του τύπου).

Δ2 υπολογισμός επιβληθείσας ανώτατης τιμής 1/5 μονάδες

Τι ζητούσε το φύλλο

Δ2. Το κράτος προκειμένου να προστατεύσει τις ευπαθείς κοινωνικές ομάδες επιβάλλει ανώτατη τιμή στο αγαθό Χ. Η πολιτική αυτή όμως έχει ως αποτέλεσμα οι καταναλωτές τώρα να αγοράζουν το αγαθό στην παράνομη αγορά και συγκεκριμένα με μέγιστο «καπέλο» ύψους 15 χ.μ. Δεδομένου ότι η συνάρτηση ζήτησης είναι και η συνάρτηση προσφοράς είναι , να υπολογίσετε την ανώτατη τιμή που επιβλήθηκε από το κράτος.

Μονάδες 5

εννοιολογικό

Τι απάντησε

Δίνεται:

  • Συνάρτηση ζήτησης: .
  • Συνάρτηση προσφοράς: .
  • Ανώτατη τιμή .
  • Μέγιστο «καπέλο»: 15 χ.μ., άρα η τιμή στην παράνομη αγορά είναι .

Στην ανώτατη τιμή :

  • Ζητούμενη ποσότητα: .
  • Προσφερόμενη ποσότητα: .
  • Η διαφορά αγοράζεται στην παράνομη αγορά στην τιμή .

Ισορροπία στην παράνομη αγορά:

Η τιμή στην παράνομη αγορά είναι , και η ποσότητα που αγοράζεται είναι . Όμως, στην παράνομη αγορά η ποσότητα που προσφέρεται είναι ίση με τη διαφορά , και η τιμή είναι . Άρα:

Η μέγιστη τιμή στην παράνομη αγορά είναι , και η ποσότητα που ανταλλάσσεται είναι . Για να βρούμε την , θεωρούμε ότι η παράνομη αγορά ισορροπεί με τη ζητούμενη ποσότητα στην ανώτατη τιμή: (δεν υπάρχει πλεόνασμα ή έλλειμμα στην παράνομη αγορά)

Όμως, αυτό δεν μπορεί να ισχύει, καθώς η πρέπει να είναι μικρότερη από την τιμή ισορροπίας . Επομένως, επανεξετάζουμε: Η ποσότητα που αγοράζεται στην παράνομη αγορά είναι , και η τιμή είναι . Η μέγιστη τιμή στην παράνομη αγορά είναι 15 χ.μ., άρα: Η ποσότητα που ανταλλάσσεται στην παράνομη αγορά είναι , και η τιμή είναι . Για να βρούμε την , θεωρούμε ότι η παράνομη αγορά ισορροπεί με τη ζητούμενη ποσότητα στην ανώτατη τιμή: Αυτό δεν δίνει λύση. Επομένως, η σωστή προσέγγιση είναι: Η ποσότητα που αγοράζεται στην παράνομη αγορά είναι , και η τιμή είναι . Η μέγιστη τιμή στην παράνομη αγορά είναι 15 χ.μ., άρα: Η ποσότητα που ανταλλάσσεται στην παράνομη αγορά είναι , και η τιμή είναι . Για να βρούμε την , θεωρούμε ότι η παράνομη αγορά ισορροπεί με τη ζητούμενη ποσότητα στην ανώτατη τιμή: Αυτό δεν δίνει λύση. Επομένως, η ανώτατη τιμή υπολογίζεται ως εξής: Η ποσότητα που αγοράζεται στην παράνομη αγορά είναι , και η τιμή είναι . Η μέγιστη τιμή στην παράνομη αγορά είναι 15 χ.μ., άρα: Η ποσότητα που ανταλλάσσεται στην παράνομη αγορά είναι , και η τιμή είναι . Για να βρούμε την , θεωρούμε ότι η παράνομη αγορά ισορροπεί με τη ζητούμενη ποσότητα στην ανώτατη τιμή: Αυτό δεν δίνει λύση. Επομένως, η ανώτατη τιμή είναι: Η τιμή στην παράνομη αγορά είναι , και η ποσότητα είναι . Η μέγιστη τιμή στην παράνομη αγορά είναι 15 χ.μ., άρα: Για να βρούμε την , θεωρούμε ότι η παράνομη αγορά ισορροπεί με τη ζητούμενη ποσότητα στην ανώτατη τιμή: Αυτό δεν δίνει λύση. Επομένως, η ανώτατη τιμή είναι: Αυτό δεν μπορεί να ισχύει, καθώς η πρέπει να είναι μικρότερη από την τιμή ισορροπίας . Επομένως, η σωστή λύση είναι: Η ποσότητα που αγοράζεται στην παράνομη αγορά είναι , και η τιμή είναι . Η μέγιστη τιμή στην παράνομη αγορά είναι 15 χ.μ., άρα: Για να βρούμε την , θεωρούμε ότι η παράνομη αγορά ισορροπεί με τη ζητούμενη ποσότητα στην ανώτατη τιμή: Αυτό δεν δίνει λύση. Επομένως, η ανώτατη τιμή είναι: Η τιμή στην παράνομη αγορά είναι , και η ποσότητα είναι . Η μέγιστη τιμή στην παράνομη αγορά είναι 15 χ.μ., άρα: Για : Η τιμή στην παράνομη αγορά είναι , που είναι το μέγιστο «καπέλο». Άρα η ανώτατη τιμή είναι .


Πώς βαθμολογήθηκε

  1. Αναγνώριση ότι στην παράνομη αγορά διατίθεται η ποσότητα που προσφέρεται στην ανώτατη τιμή: Qs = 20 + 4PA 0/2
  2. Διατύπωση της τιμής της παράνομης αγοράς μέσω του «καπέλου» των 15 χ.μ. (P2 = PA + 15) και της αντίστοιχης ζητούμενης ποσότητας QD = 80 − 2P2 0/1
  3. Επίλυση της εξίσωσης QD(P2) = Qs(PA) και υπολογισμός της ανώτατης τιμής: PA = 5 χ.μ. 1/2

Αιτιολόγηση βαθμολογητή

Λανθασμένη σύλληψη: θεωρεί ότι στην παράνομη αγορά διατίθεται η διαφορά QD − QS και επιχειρεί διαδοχικά αδιέξοδες εξισώσεις με επανειλημμένες αυτοαναιρέσεις. Το PA = 5 εμφανίζεται τελικά με απλή δοκιμή, χωρίς σωστή εξίσωση, γι' αυτό δίνεται μόνο μερική πίστωση στο τελευταίο σκέλος.

Δ3 προσδιορισμός νέας συνάρτησης ζήτησης από ελαστικότητα τόξου 5/5 μονάδες

Τι ζητούσε το φύλλο

Δ3. Η καμπύλη ζήτησης του αγαθού μετατοπίζεται και το νέο σημείο ισορροπίας που προκύπτει είναι το . Έστω το σημείο της νέας γραμμικής συνάρτησης ζήτησης. Εάν η ελαστικότητα ζήτησης του τόξου είναι , να προσδιοριστεί ο τύπος της νέας συνάρτησης ζήτησης .

Μονάδες 5

Τι απάντησε

Νέο σημείο ισορροπίας . Σημείο Γ: . Ελαστικότητα ζήτησης του τόξου : .

Η ελαστικότητα ζήτησης του τόξου δίνεται από τον τύπο: όπου και .

Δεδομένα:

  • , .
  • , .
  • .
  • .
  • .
  • .

Επομένως:

Η νέα συνάρτηση ζήτησης είναι γραμμική και περνά από τα σημεία και . Η κλίση της συνάρτησης είναι: Ο τύπος της συνάρτησης είναι: Για το σημείο : Άρα η συνάρτηση ζήτησης είναι:


Πώς βαθμολογήθηκε

  1. Εφαρμογή του τύπου της ελαστικότητας ζήτησης τόξου για τα σημεία Ε΄(15, 80) και Γ(10, QΓ) με ED = −5/17 2/2
  2. Επίλυση ως προς τη ζητούμενη ποσότητα στο σημείο Γ: QΓ = 90 μονάδες 1/1
  3. Προσδιορισμός της κλίσης της νέας γραμμικής συνάρτησης ζήτησης από τα δύο σημεία: −2 1/1
  4. Διατύπωση του τελικού τύπου της νέας συνάρτησης ζήτησης: Q΄D = 110 − 2P 1/1

Αιτιολόγηση βαθμολογητή

Πλήρης και αναλυτική εφαρμογή του τύπου της ελαστικότητας τόξου με μέσους όρους, σωστό QΓ = 90 και σωστός τελικός τύπος.

Δ4 υπολογισμός ποσοστιαίας μεταβολής εισοδήματος 4/4 μονάδες

Τι ζητούσε το φύλλο

Δ4. Η καμπύλη ζήτησης (του ερωτήματος Δ3) μετατοπίστηκε λόγω μεταβολής του εισοδήματος των καταναλωτών. Να υπολογίσετε την ποσοστιαία μεταβολή του εισοδήματος, εάν είναι γνωστό ότι η εισοδηματική ελαστικότητα στην αρχική τιμή ισορροπίας είναι .

Μονάδες 4

Τι απάντησε

Δίνεται:

  • Εισοδηματική ελαστικότητα στην αρχική τιμή ισορροπίας : .
  • Αρχική συνάρτηση ζήτησης: .
  • Νέα συνάρτηση ζήτησης: .

Στην τιμή :

  • Αρχική ζητούμενη ποσότητα: .
  • Νέα ζητούμενη ποσότητα: .

Η εισοδηματική ελαστικότητα δίνεται από τον τύπο: Άρα η ποσοστιαία μεταβολή του εισοδήματος είναι .


Πώς βαθμολογήθηκε

  1. Υπολογισμός των δύο ζητούμενων ποσοτήτων στην τιμή PE = 10, από την αρχική και από τη νέα συνάρτηση ζήτησης: 60 και 90 μονάδες 1/1
  2. Υπολογισμός της ποσοστιαίας μεταβολής της ζητούμενης ποσότητας: ΔQ% = +50% 1/1
  3. Εφαρμογή του τύπου της εισοδηματικής ελαστικότητας EY = ΔQ%/ΔY% με EY = 2,5 και υπολογισμός της ποσοστιαίας μεταβολής του εισοδήματος: ΔY% = +20% 2/2

Αιτιολόγηση βαθμολογητή

Σωστές ποσότητες, σωστή θετική μεταβολή 50% και ορθή εφαρμογή του τύπου με αποτέλεσμα +20% (αύξηση, όπως προκύπτει από τα θετικά μεγέθη).

Δ5 απεικόνιση συναρτήσεων και σημείων ισορροπίας σε διάγραμμα 5/5 μονάδες

Τι ζητούσε το φύλλο

Δ5. Να απεικονίσετε σε ένα κοινό διάγραμμα τις συναρτήσεις ζήτησης και τη συνάρτηση προσφοράς του αγαθού Χ, δείχνοντας τα σημεία ισορροπίας και το σημείο Γ.

Μονάδες 5

Τι απάντησε

Διάγραμμα:

  • Ο οριζόντιος άξονας δηλώνει την ποσότητα (Q).
  • Ο κατακόρυφος άξονας δηλώνει την τιμή (P).
  • Η αρχική συνάρτηση ζήτησης είναι ευθεία που τέμνει τον άξονα των τιμών στο P = 40 και τον άξονα των ποσοτήτων στο Q = 80.
  • Η συνάρτηση προσφοράς είναι ευθεία που τέμνει τον άξονα των τιμών στο P = -5 (μη πραγματικό) και τον άξονα των ποσοτήτων στο Q = 20.
  • Το σημείο ισορροπίας Ε είναι στο .
  • Η νέα συνάρτηση ζήτησης είναι ευθεία που τέμνει τον άξονα των τιμών στο P = 55 και τον άξονα των ποσοτήτων στο Q = 110.
  • Το νέο σημείο ισορροπίας είναι στο .
  • Το σημείο Γ είναι στο .

Πώς βαθμολογήθηκε

  1. Απεικόνιση της αρχικής καμπύλης ζήτησης με σωστές τις τομές της με τους άξονες (P = 40 και Q = 80) 1/1
  2. Απεικόνιση της καμπύλης προσφοράς με σωστή την τομή της στον άξονα των ποσοτήτων (Q = 20 για P = 0) 1/1
  3. Απεικόνιση της νέας καμπύλης ζήτησης δεξιότερα της αρχικής, με σωστές τις τομές της (P = 55 και Q = 110) 1/1
  4. Σήμανση των δύο σημείων ισορροπίας Ε(60, 10) και Ε΄(80, 15) πάνω στην καμπύλη προσφοράς 1/1
  5. Σήμανση του σημείου Γ(90, 10) πάνω στη νέα καμπύλη ζήτησης 1/1

Αιτιολόγηση βαθμολογητή

Σαφής λεκτική περιγραφή κοινού διαγράμματος με σωστές τομές των τριών καμπυλών και σωστές συντεταγμένες Ε, Ε΄ και Γ· δεκτή κατά τη ρουμπρίκα.